Önnur CoP-fundurinn var haldinn af Vinnumálastofnun á Íslandi. Hann fjallaði um ferðaþjónustugeirann eftir COVID, innflytjendur frá Úkraínu til Íslands og tækifæri þeirra á vinnumarkaði, einkum í ferðaþjónustugeiranum, með stuðningi starfsmiðlara Vinnumálastofnunar.

Starfsmiðlarar, úkraínskir flóttafólk og ferðaþjónusta á Íslandi

Helstu innsýn

Stefnumótandi sýn fyrir sjálfbæra þróun

Ferðaþjónusta er stærsti útflutningsgeiri Íslands og nemur um 35% af útflutningstekjum. Til að tryggja langtímastoðugleika hefur ríkisstjórnin kynnt heildstæða stefnu um ferðaþjónustu og aðgerðaáætlun sem gildir til ársins 2030. Stefnan er byggð upp í kringum fjóra meginstoðir og tólf áherslusvið. Sjö vinnuhópar vinna nú að þróun og innleiðingu áætlunarinnar með það að markmiði að samræma vöxt við umhverfis- og samfélagsábyrgð.

Áskoranir og tækifæri í vinnuafli

Geirinn hefur yfir 30.000 starfsmenn í vinnu og treystir mjög á vaxandi erlenda vinnuafl. Helstu áskoranir eru færnileysi, mikil starfsmannavelt, árstíðabundin sveifla og takmarkaður aðgangur að húsnæði fyrir starfsfólk. Þessi þrýstingur undirstrikar brýna þörf á skipulagðri atvinnustefnu og markvissri þjálfunaraðgerðum til að efla og stöðga vinnumarkað ferðaþjónustunnar.

Forysta ferðaþjónustunnar í Varsjá

Frá árinu 2023 hefur Ísland aukið viðleitni til að samþætta hælisleitendur inn á vinnumarkaðinn. Vinnumálastofnun og EURES Ísland styðja atvinnuþátttöku flóttamanna í ferðaþjónustugeiranum með sérsniðnum starfsmiðlunarþjónustu. Þessi frumkvæði efla félagslega þátttöku, bregðast við skorti á vinnuafli og stuðla að þolbetri og fjölbreyttari ferðaþjónustugeira.

Hagnýt verkfæri og aðferðir

Að samþætta og styðja úkraínsk flóttafólk og jaðarsettar hópar í atvinnulífinu:

Vinnumálastofnun er lykilstofnun opinberra málefna sem styður flóttafólk á Íslandi. Ráðgjafar stofnunarinnar aðstoða einstaklinga sem hafa hlotið alþjóðlega vernd hér á landi. Ábyrgð stofnunarinnar felur í sér að veita atvinnuþjónustu, samræma íslenskukennslu og samfélagsfræðslu fyrir fullorðið flóttafólk og bjóða túlkunarþjónustu. Starfsfólk býr yfir fjölbreyttum tungumálakunnáttu og rafræn túlkunarþjónusta er notuð þegar þörf krefur.

Ráðgjafar bjóða upp á persónulega leiðsögn, aðstoða við þátttöku í námskeiðum, félagslega aðlögun og gerð ferilskrár. Þeir kynna helstu verkfæri til atvinnuleitar á Íslandi og eiga í samskiptum við atvinnurekendur fyrir hönd flóttamanna. Auk þess ber Vinnumálastofnun ábyrgð á að útvega flóttamönnum húsnæði.

Netsamskipti og samstarf í starfsmiðlun með ferðaþjónustugeiranum:

Árið 2023 ákvað stjórn Vinnumálastofnunar að stofna sérhæft teymi innan stofnunarinnar til að einbeita sér að því að styðja við stærstu atvinnugrein Íslands, ferðaþjónustuna. Hópur sex sérfræðinga var falið að sérhæfa sig í geiranum og þróa virkan samræðu- og samstarfsvettvang við viðeigandi hagsmunaaðila. Þetta sérhæfða teymi, sem samanstendur af ráðningamiðlara, starfsmiðlara og ráðgjöfum, hefur verið í sífelldu sambandi við lykilaðila í ferðaþjónustugeiranum, svo sem Ferðaþjónustufélag Íslands, áfangastaðarstjórnunarsamtök Íslands og helstu aðila í greininni.

Vinnumálastofnun hefur haldið fjölmarga fundi með þessum samstarfsaðilum til að kynna þjónustu sína. Í þessum umræðum kom fram skýr þörf fyrir sérhæfða fræðslu sem er sniðin að ferðaþjónustugeiranum, með það að markmiði að efla þekkingu innan greinarinnar og bæta starfsmannahald í ljósi mikillar starfsmannaveltu. Í kjölfarið voru hafnar viðræður við fræðsluaðila og símenntunarmiðstöðvar um þjálfunarmöguleika fyrir atvinnuleitendur og flóttafólk sem hefur áhuga á starfi í ferðaþjónustu. Fyrstu námskeiðin voru sett af stað í byrjun árs 2025 og hafa þegar leitt til þess að nýir starfsmenn hafa hafið störf í geiranum.

Viðbótarauðlindir

Norrænar endurnærandi ferðir, NorReg 2022 – Tilraunaverkefni

Nordic Regenerative Tourism, NorReg 2022 – A pilot project

Hælisumsóknir og flóttamenn á Íslandi

Asylum applications and refugees in Iceland

Stutt spurningakeppni